TRANG CHỦ / Blog du lịch / Kỳ thú săn chuột mùa nước nổi miền Tây

Kỳ thú săn chuột mùa nước nổi miền Tây

Miền Tây đang trong mùa gặt chạy nước nổi. Con nước năm nay về muộn hơn, nhưng sau rằm Tháng tám thì cũng đã dâng cao nên chuột không còn nhiều nhưng tháng trước. Nhưng hầu hết các vùng nước nổi Đồng Tháp, An Giang… người dân vẫn tranh thủ bắt chuột chạy lũ lên các mô đất cao, làm thị bán và làm khô để dành ăn và bán dần…

Bắt chuột và bán thịt chuột cũng trở thành một nghề với những gia đình nông dân nghèo và mùa nước nổi có bao nhiêu điều kỳ thú khi săn chuột trên những cánh đồng vừa thu hoạch đang lấp xấp nước…
 
 Gặt chạy lũ mùa nước nổi xong, người dân Miền Tây sẽ bắt đầu vào mùa bắt chuột đồng
 

MÓN THỊT CHUỘT - ĐẶC SẢN “ĐỘC” TRỜI CHO MÙA NƯỚC NỔI   

 
Lần nào về Đồng Tháp chúng tôi cũng được cho ăn món độc đáo, thịt chuột rô ti (chiên), nướng và khìa nước dừa. Nhưng không phải ai lần đầu đến cũng thích món chuột đặc sản này, nhiều người sờ sợ…

Thế nhưng, chỉ thử một lần, lần sau đảm bảo nghiền, vì nghiền mà lại đi Đồng Tháp chơi để ăn thịt chuột, khô cá lóc nướng hay hấp, gà… Phụ nữ miền Tây dường như rất khéo léo trong việc nấu ăn. Những món thịt chuột phải được ướp xả bằm, ớt, tiêu, hành. tỏi, bột ngọt, nước mắm, chút xíu đường… để cho thấm, chiên nhỏ lửa hay nướng lửa than hoa để chuột chín mềm, mỡ chảy bớt ra khô miếng thịt thì ăn mới ngon.
 

 
Chính về miền Tây ăn thịt chuột mà mọi người sẽ hiểu cách ăn cơm với xoài, cơm với dưa (hấu). Do miếng thịt chuột được tẩm ướp phải đúng độ mặn, khi ăn mới ngon, miếng thịt thơm và mằn mặn nơi đầu lưỡi khiến cho hơi khan khát, hoặc uống một hớp bia lạnh để cho đã cơn khát, hoặc ăn miếng dưa hấu ngọt, hay miếng xoài ngọt sẽ cảm giác miếng thịt chuộc ngon gấp nhiều lần.  
 
Chuột đồng được xem là món ăn đặc sản tại các điểm tham quan du lịch, nhà hàng, quán nhậu. Thịt chuột đồng có thể quay lu, nướng mọi, khìa nước dừa, xào củ kiệu,... trở thành món ăn khoái khẩu của dân nhậu. Thịt chuột đồng được thực khách đánh giá là một trong những món ăn ngon ở miền Tây, nhất là ai về đến Đồng Tháp là nhớ ngay món đặc sản này.
 
 
Vào mùa nước nổi, khi những cánh đồng lúa chín thu hoạch vừa xong thì cũng là mùa các "thợ săn" chuột đồng vào cuộc. Bởi vì, lúc ruộng lúa thu hoạch xong trên cánh đồng chỉ còn gốc dạ, chuột đồng không còn nơi trú ẩn sẽ đào hang lẩn trốn ở ven bờ ranh, mô đất cao.
 

 
Vì vậy, những người “thợ săn” chuột đồng đầy kinh nghiệm sẽ dễ dàng bắt được chuột bằng cách đào hang hoặc gài rập để chuột chạy vào rập. Theo kinh nghiệm của một nông dân chúng tôi làm quen, ông ta bảo rằng mùa này có thể bắt được 3-5 kg/ngày, với giá 60.000 – 80.000 đồng/kg, thu nhập của người bắt chuột có được vài trăm ngàn đồng.
 

SĂN CHUỘT – CÔNG VIỆC NHƯNG CŨNG LÀ THÚ VUI…

 
Khi mùa nước lũ về, việc săn chuột đồng trở thành thú vui và có thêm nguồn thu nhập đáng kể cho người dân miền Tây. Có những xóm, cả làng rủ nhau ra đồng bắt chuột ồn ào náo nhiệt cả một khu vực. Người đào người bắt, nhanh tay tinh mắt để bắt được chuột một cách nhanh chóng và dứt khoát tránh bị chuột chắn.

Một nông dân kể rằng, bằng kinh nghiệm anh nhìn ra hang chuột ngay mô đất trên ruộng lúa, xung quanh còn đầy vạt lúa vừa mới cắt (chỉ còn chân rạ), bằng cách xem hướng đi của chuột mà phán đoán ra hang. Với những người lành nghề, họ sẽ nhanh tay chụp con chuột đang chạy vào hang, hoặc sẽ đào sâu xuống hang, chặn ngay cửa hang để thấy chuột vừa thập thò là bắt. Có trường hợp hang sâu, mọi người đổ nước vào hàng để chuột ngộp nước chui ra.
 

Chuột bắt xong bỏ ngay vào lồng để không chạy mất. Có những người không nhanh tay có thể bị chuột cắn ri rỉ máu nhưng hầu như mọi người đều vui. Với người miền Tây, mùa nước nổi cũng là mùa lúa chín, chuột ăn lúa nên rất báo vào sạch, chế biến làm thịt ăn rất ngon, ngon hơm những mùa khác trong năm.

Người miền Tây bắt chuột theo thói quen, kinh nghiệm và thú vui. Việc cùng nhau ra đồng đã vui, chưa kể bắt chuột đồng mùa lũ này là vừa có thịt chuột chế biến món ăn, vừa tiêu diệt chuột phá đồng ruộng, kiếm được nhiều bàn có tiền cũng là cách tăng thêm thu nhập mùa lũ.
 

Nhưng cũng có vùng người ta đan những cái rập (bẫy rọ) bằng sắt, đặt ngay cửa hang ra vào của chuột, mỗi đêm bắt vài trăm con. Cách bắt này bắt được chuột sống, có thể để dự trữ được dài ngày và có giá hơn.
 
Việc bắt chuột thú vì đến nỗi, hiện nay có một số tour trải nghiệm đã tổ chức cho du khách ở các thành phố lớn một chương trình cùng tham gia bắt chuột, giống như tham gia xuống kênh bắt tôm cá, khiến cho nhiều người vô cùng thích thú. Cả người bắt chuột và người xem cùng hò hét vì bắt được con chuột khó hơn, vừa sợ vừa thích nên vô cùng thú vị.
 

CHỢ CHUỘT PHÙ DẬT (AN GIANG) LỚN NHẤT MIỀN TÂY

 

Tuy nhiều người cho rằng nếu nói ăn chuột thì về Đồng Tháp là biết có đặc sản thịt chuột, thế nhưng chợ chuột nổi tiếng nhất miền Tây lại là ở An Giang. Nếu đi tham quan du lịch miền Tây thì trên đường từ thành phố Long Xuyên đi Châu Đốc (An Giang), đến huyện Châu Phú, mọi người chú ý sẽ dễ dàng nhận ra một khu chợ buôn bán sôi động nằm dọc theo con kênh Quốc Gia (thuộc ấp Bình Chánh, xã Bình Long, bên trái QL91), đó là chợ chuột Phù Dật.
 
Rất lạ, người ta gọi là chợ chuột nhưng thực chất đó là một xóm nhỏ, nhà cửa cất san sát ven bờ kênh, với đa số cư dân chuyên làm nghề săn bắt, sơ chế và mua bán thịt chuột đồng nổi tiếng khắp miền Tây. Người dân ở đây những nhà sống bằng nghề làm chuột thì sẽ dựng lều trại để nhốt các lồng chuột và họ cùng làm thịt, sơ chế rồi đưa thịt chuột đi tiêu thụ các nơi.
 

Hầu hết các nơi trong khu vực miền Tây, kể cả các xã vùng giáp biên giới Campuchia, cứ khoảng 3-4 giờ chiều là  nườm nượp xe chở chuột đến bán. Đặc biệt, vài tuần trước khi lũ thượng nguồi từ Campuchia đổ về thì số lượng chuột đưa về đây rất nhiều. Và như vậy, vào lúc chiều tối nhập nhoạng là khu xóm này rất đông vui, hai bên đường đèn thắp sáng trưng, tiếng dao thớt khua tới nửa đêm về sáng…  

Trong lúc một phận làm chuột, ướp thịt chuột vào những thùng đá thì việc mua bán chuột diễn ra tấp nập nhất vào khoảng 20 - 21 giờ đêm. Vào khoảng giờ này, đám thanh niên trai tráng bắt đầu chia nhau khuân những thùng xốp đựng thịt chuột ướp đá chất lên xe tải để chở về chợ đầu mối ở Long Xuyên cân cho bạn hàng rồi chuyển đi TP.HCM hoặc các tỉnh miền Tây tiêu thụ.
 

Chợ chuột lớn nhất miền Tây này cũng tạo nên công ăn việc làm cho người dân trong khu vực quanh năm suốt tháng. Người làm công thì được chủ mướn theo giờ hoặc khoán theo khối lượng, bình quân làm 100 kg thịt chuột sẽ được trả công từ 150.000 - 200.000 đồng và đa số là phụ nữ lãnh công việc này. Những người nam giới thì nhận khâu lo vận chuyển, khuân vác, vô thùng xốp, ướp đá.  
 

 
Cho đến nay không mấy ai nhớ tại sao lại có chợ chuột lớn nhất miền Tây nằm tại Phù Dật này, chỉ biết nó có từ vài chục năm trước. Mấy năm nay nước nổi ít hơn nên lượng chuột cũng ít đi, làm ăn tuy có khó khăn hơn nhưng xóm Phù Dật vẫn duy trì nghề, ít thấy ai bỏ đi nơi khác tìm việc làm mà vẫn gắn bó với nhau tại đây.
 

 
Món thịt chuột ngày càng hấp dẫn du khách thì người xóm Phù Dật cũng luôn phải cố gắng đáp ứng. Thật ra nghề mua bán chuột có việc làm quanh năm, không nghỉ do nhu cầu lúc nào cũng có, tùy theo mùa mà có lúc ít, lúc nhiều. Nhưng vào mùa nước nổi thì bao giờ nhu cầu cũng tăng cao, có những hộ phải giao tới 1 - 2 tấn thịt chuột cho khách hàng/ngày, thuê nhiều người làm, tổ chức hệ thống thu mua chuột, và cũng là những hộ giàu có lên nhờ kinh doanh chuột. 

ROBERTO BARATELLA